Podczas utrzymującej się wysokiej temperatury dochodzi do aktywowania przez metabolizm zwierzęcia mechanizmu prowadzącego do ograniczenia wytwarzania ciepła jak również wzmożonego oddawania go do otoczenia. Wraz ze wzrostem temperatury zmieniają się parametry fizjologiczne tj. wzrasta temperatura ciała, zwiększa się liczba oddechów/minutę, przyspiesza tętno, zostaje zmniejszony przepływu krwi przez narządy wewnętrzne, a zwiększony w okolicach skóry.
Wzrost temperatury ciała zmienia zasadniczo drogi jakimi ciepło zostaje odprowadzane z organizmu loch co obrazują poniższe grafiki:
Dlatego tak istotne jest zapewnienie lochom świeżego powietrza na nos . Umożliwiają to coraz to bardziej nowoczesne systemy wentylacji sektorów porodowych. Wzrost temperatury otoczenia determinuje również spadek przepływ krwi przez poszczególne tkanki i narządy, a ponadto dochodzi do zahamowania procesów metabolicznych, w których wytwarza się ciepło. Według badań przeprowadzonych na stadzie reprodukcyjnym temperaturze otoczenia wynoszącej 33°C zamiast 23°C, powoduje zmniejszenie przepływu krwi przez mięśnie o prawie 50%. Jednocześnie dochodzi do zwiększenia przepływu krwi przez skórę oraz przeponę (o 45%) i płuca (o prawie 60%), które biorą udział w oddawaniu ciepła z organizmu. Zmiany parametrów przyżyciowych loch to coś co nie zawsze da się dostrzec gołym okiem, natomiast czymś co jest odczuwalne dla hodowcy to następstwa tych zmian.
- Spadek pobrania pasz jest podczas lata jest zauważalny co obrazuje poniższa grafika:Wraz ze spadkiem pobrania zmniejsza się ilość pobranej energii netto potrzebnej do produkcji mleka.
Ujemny bilans energetyczny spowodowany temperaturą otoczenia w okresie laktacji może zmniejszyć produkcję mleka nawet o 10-20%. Niewystarczająca ilość mleka przekłada się na niższe masy prosiąt przy odsadzeniu. Można przyjąć, że niepobrany 1 kilogram mleka to około 250 g przyrostu w miocie mniej.
- Spadek parametrów reprodukcyjnych loch i loszek
Pogarszająca się płodność świń w okresie letnio-jesiennym, przejawia się głównie dłuższym okresem odpoczynku po odsadzeniu prosiąt i mniejszą skutecznością krycia. Zespół letniej niepłodności i długich przerw miedzy odsadzeniem a pokryciem może wynikać z faktu iż w miesiącach letnich płyn pęcherzykowy zawiera znacznie mniej progesteronu niż w miesiącach zimowych. Obniżony poziom stężenia progesteronu może wywierać niekorzystny wpływ na jakość oocytów, a tym samym skuteczność zapłodnienia.
Brak skuteczność w tej materii determinuje również zmniejszone mioty w opisywanych okresach. W przypadku loch wzrost dobowej temperatury maksymalnej z 25 do 30°C przed pokryciem może powodować zmniejszenie liczby prosiąt w miocie o 0,3-0,7, natomiast wzrost temperatury po pokryciu powoduje zmniejszenie liczby prosiąt o 0,1-0,4. Lochy ciężarne narażone na stres cieplny stają się mniej aktywne, co może być tłumaczone radzenia sobie ze stresem cieplnym. Efektem narażenia ciężarnych loch na wysoką temperaturę jest krótsza ciąża – nawet o 1,5 dnia oraz niższa masa ciała prosiąt 100-200 g mniej.
Jak poradzić sobie ze stresem cieplnym:
- Zapewnij czystą i świeżą wodę – pamiętaj, że wraz ze wzrostem temperatury rośnie konsumpcja wody u loch, nawet o 50 % co oznacza że locha może wypić w okresie laktacji 3,8-7,6 litra wody na 1 kilogram zjedzonej paszy. Obniżając losze temperaturę wody z 22°C na 15°C zauważysz wyższe jej pobranie. Chłodniejsza woda ograniczy wzrost liczby oddechów oraz temperatury ciała. Zwróć uwagę jednocześnie, aby przepływ przez smoczek był między 3-5 litrów/minutę.
- Karmienie – zmień godziny karmienia zwierząt – wczesny poranek nie później jak godzina 10 i późny wieczór po 20 godzinie, zwiększ częstotliwość karmienia zwierząt do 3-4 razy / dobę.
- Ogranicz aktywność loch – ogranicz aktywność na obiekcie do minimum, wszelkie zabiegi zootechniczne i weterynaryjne staraj się robić w okresie porannym lub wieczornym.
- Stabilne chłodzenie zwierząt – dostosuj swój system wentylacji do panujących warunków na chlewni, w przypadku systemów zraszających nie zapominaj o systematycznym usuwaniu nadmiaru wilgotnego powietrza gdyż temperatura i wysoka wilgotność jeszcze bardziej potęgują odczucie ciepła.
- Dokonaj istotnych zmian w składzie i koncentracji paszy
- Zwiększ poziom natłuszczenia w paszy i w ten sposób podnieś wartość energetyczną mieszanki, gdyż oleje i tłuszcze mają najmniejszy wpływ na wytworzenie ciepła w procesach metabolicznych
- Obniż poziom białka ogólnego, przy zachowaniu parametrów aminokwasów strawnych, podnieś strawność białka poprzez zmianą części surowców białkowych
- Obniż poziom włókna pokarmowego – lochy nie będą tak szybko syte – pobiorą dodatkowe kilkaset gram paszy.
- Poziom węglowodanów – pozostaw niezmienionym poziomie.
- Używaj dodatków funkcyjnych – naturalnych antyoksydantów lub gotowych produktów np. Summer Ballance w celu obniżenia reakcji na stres cieplny, dostarcz dodatkowe elektrolity , substancje smakowe polepszające pobranie w tym ciężkim czasie.
Summer Balance – produkt opracowany przez Agrifirm – unikalny i wysoce innowacyjny dodatek regulujący spożycie paszy przez hedonistyczną oraz homeostatyczną chęć
jej pobrania. Dodatek został przetestowany w warunkach stresu cieplnego, dając zadowalające rezultaty.
